Co tu dużo mówić, szkocki angielski to na pewno nie jest Queen English. Szkocji majÄ… silny akcent, dodatkowo zróżnicowany regionalnie i “klasowo” – także wariacji sÄ… tysiÄ…ce.
Jednych rozumie siÄ™ bardzo Å‚atwo, bo mówiÄ… “uÅ›rednionym” angielskim, innych też, mimo iż sÅ‚ychać charakterystyczny szkocki akcent. Jeszcze innych nie rozumie siÄ™ wcale. Z wielu powodów. Jedni nie chcÄ… żebyÅ› ich zrozumiaÅ‚ albo nie dbajÄ… czy ich rozumiesz, inni prawie nie otwierajÄ… ust z lenistwa – beÅ‚koczÄ… coÅ› pod nosem. SÄ… tacy, którzy majÄ… akcent tak odlegÅ‚y od tego do czego jesteÅ› przyzwyczajony, że nie sposób normalnie prowadzić rozmowy. To tyle w kwestii wymowy.
Teraz czas na prawdziwą zabawę: wyrazy slangowe. Slangi w Szkocji też są zróżnicowane geograficznie (nawet dzielnicowo) i moim zdaniem, nawet nie ma co próbować się ich uczyć. Jest tego po prostu za dużo. To prawie jak uczenie się nowego języka (który i tak jest przydatny tylko w Szkocji). Czasem też ciężko odróżnić co jest wyrazem slangowym, a co słowem typowo szkockim.
WiÄ™kszość Szkotów zwraca uwagÄ™ na to jak mówi, kiedy rozmawia z obcokrajowcem. SÄ… jednak tacy, których zupeÅ‚nie to nie obchodzi lub inaczej mówić nie potrafiÄ… i wtedy sÅ‚yszysz zabawne myÅ›li w swojej gÅ‚owie “gdzie jest wyjÅ›cie? może powiem, że pójdÄ™ po piwo? help? anyone?”.
Podobno najtrudniejszym do zrozumienia akcentem szczyci się Aberdeen. Inni Szkoci śmieją się, że nawet oni nie rozumieją ludzi stamtąd. Mam w pracy kolegę, który ma silny akcent, ale łatwo go zrozumieć. Zdziwiło mnie to i go spytałem jak to z nimi jest. Powiedział, że nie zrozumiałbym ani słowa gdyby mówił typowo po aberdońsku. Wierzę mu, bo szłyszałem próbki Edynburczyków, którzy próbowali naśladować ten akcent.
Dla mnie zawsze czarną magią był akcent z Glasgow. Nie mówię o angielskim jakim oni się posługują, tylko o obcinaniu końcówek wyrazów, połykaniu liter, używaniu wyrazów typowo szkockich lub slangowych i zaśpiewie.
Come oan, get aff! Ye aff yer heid?
Na stronie English Dialect Vocabulary możecie posłuchać przykładów klikając na ikony na terenie Szkocji :)
Na pewno jeszcze coś mi się przypomni odnośnie języka. Napiszę o tym wkrótce. Jeśli ktoś ma swoje (może odmienne) spostrzeżenia to proszę o wpisy w komentarzach.